Radioligandtherapie (RLT)

Gerichte kankerbestrijding verhoogt levenskwaliteit

Volgens de voorspellingen wordt kanker de meest voorkomende doodsoorzaak in 2036 in Europa. De nood aan vroege diagnoses en meer efficiënte behandelingen is dan ook groot. Radioligandtherapie is daarin veelbelovend. Bij die kankerbehandeling brengt een dragermolecule een radioactief isotoop rechtstreeks naar de tumor en/of uitzaaiingen. Vervolgens worden de kankercellen met grote precisie aangevallen, terwijl het gezonde weefsel eromheen grotendeels gespaard blijft. Voor de patiënt betekent dit minder bijwerkingen en meer levenskwaliteit.

Hoe werkt het?

Een radioactieve stof – een radio-isotoop – wordt in de bloedbaan geïnjecteerd. Die radio-isotoop hangt aan een speciaal ontworpen dragermolecule, die rechtstreeks naar een tumor en eventuele uitzaaiingen navigeert. 

Vergelijk de dragermolecule met een auto met een haarscherpe GPS én een volgeladen aanhangwagen. Hoe die GPS werkt? Kankercellen – bijvoorbeeld van prostaatkanker – hebben meer specifieke eiwitten op hun celoppervlak dan gezonde cellen. Het zijn als het ware herkenningspunten waarop de dragermolecule zich kan vasthechten.

Eenmaal vastgehecht, begint de radio-isotoop de kankercellen met precisie te bestralen. Zo raken de kankercellen beschadigd, waardoor ze afsterven en de tumor krimpt. Het gezonde weefsel blijft zoveel mogelijk gespaard. Daardoor ervaart de patiënt minder bijwerkingen en heeft hij/zij dus een betere levenskwaliteit.

2023_SCKCEN_Nuclear-medicine_Radiofarmacon

Wat heb je nodig?

Om radioligandtherapie in te zetten, hebben we dus drie bestanddelen nodig:

  • een radio-isotoop om de kankercel te bestralen
  • een dragermolecule om de kankercel te bereiken
  • en een chelator – de ‘aanhangwagen’, die de eerste twee bestanddelen met elkaar verbindt.

Welke rol speelt SCK CEN?

Radioligandtherapie kan de levensverwachting en -kwaliteit van patiënten gevoelig verhogen. Wel blijft de toeleveringsketen fragiel en zijn de biologische mechanismen erachter vooralsnog onbekend. SCK CEN wil daarin verandering helpen brengen.

SCK CEN versterkt de strijd tegen kanker door …

Patiënt Francis Ligot getuigt*

Onze inzet is van grote waarde voor patiënten, zoals Francis Ligot*. Hij onderging twee keer radioligandtherapie met lutetium-177: 

“Ik leed aan pancreaskanker met uitzaaiingen in de lever. Toen alle behandelingsopties uitgeput waren, werd radioligandtherapie voorgesteld. Ik prijs alle inspanningen van onderzoekscentra, zoals SCK CEN, die ze de ontwikkeling van radioligandtherapie steken om de behandeling breed toegankelijk te kunnen maken. Ik voelde haast niets van de behandeling en kreeg er al een aantal mooie extra levensjaren voor in de plaats. Want geloof me, niets is kostbaarder dan het leven zelf.”

*Francis overleed op 27 mei 2025, ruim 12 jaar na zijn eerste kankerdiagnose. We zijn hem dankbaar dat hij zijn verhaal zo moedig met de wereld wou delen. Wie zijn getuigenis heeft gehoord, denkt er nog vaak aan terug. Zijn woorden blijven jaren later motiveren.

Welke kankerbehandelingen zijn er?

Radioligandtherapie is slechts een van de zes mogelijke pijlers in kankerbestrijding. We hebben ze allemaal nodig om kanker zo effectief mogelijk te behandelen. Dit zijn de vijf andere pijlers:

Pijlers in kankerbestrijding

  • Externe radiotherapie of bestraling is de meest voorkomende kankerbehandeling. De arts stelt het bestralingstoestel met hoogenergetische deeltjes of golven af op de getroffen plaats in je lichaam om kankercellen te vernietigen of beschadigen.

    SCK CEN heeft een uitgebreide expertise in het bestuderen van biologische effecten van straling op het lichaam.

  • Sommige tumoren hebben hormonen nodig om te groeien. Hormonale therapie remt of blokkeert de werking van hormonen en/of zorgt ervoor dat het lichaam minder hormonen aanmaakt. Zo overleven de kankercellen minder goed of sterven ze af.

    Deze therapie gebruikt geen ioniserende straling.

  • Een operatie kan je enkel genezen als er geen uitzaaiingen zijn. De arts snijdt de tumor en het weefsel eromheen weg. Zo is de kans groter dat alle kankercellen verwijderd zijn. Zijn er toch uitzaaiingen? Dan kan een operatie de klachten enkel verminderen.

    Deze therapie gebruikt geen ioniserende straling.

  • Immunotherapie is een behandeling met medicijnen die het natuurlijke afweersysteem helpt om kankercellen te herkennen en te vernietigen. De therapie werkt niet direct in op de tumor, zoals chemotherapie, maar helpt je lichaam om de kankercellen zelf op te ruimen.

    Deze therapie gebruikt geen ioniserende straling.

  • Chemotherapie is een behandeling met medicijnen die kankercellen doden of de celdeling remmen. De medicijnen verspreiden zich via het bloed door het lichaam waardoor ze bijna alle plaatsen met kankercellen bereiken.

    Deze therapie gebruikt geen ioniserende straling.

Deel deze pagina