BR2-onderzoeksreactor kreeg verjongingskuur tijdens productiepauze
Na negen weken van intensieve renovaties heeft het nucleaire onderzoekscentrum SCK CEN woord gehouden: zijn onderzoeksreactor BR2 werd – zoals vooraf aangekondigd – op dinsdag 10 december opnieuw opgestart. “Die zevende reactorcyclus is inmiddels afgerond, en we zijn trots om de totale productiecijfers van 2024 te delen. Vorig jaar hielpen we met onze productie bijna 10 miljoen patiënten”, aldus Steven Van Dyck, BR2-directeur bij SCK CEN.
Miljoenen patiënten rekenen jaarlijks op de productie van het nucleaire onderzoekscentrum. “We dragen dus een grote verantwoordelijkheid. Daarom zetten we alles op alles om een betrouwbare levering te garanderen. En dat houdt in dat we sterk inzetten op een efficiënt en strikt verouderingsbeheer”, kondigt Steven Van Dyck aan. Verouderingsbeheer streeft ernaar het veiligheidsniveau van (onderzoeks)reactoren op peil te houden en – waar nodig – zelfs te verhogen, ondanks de effecten van veroudering door gebruik en het verstrijken van tijd. Daarbij verwisselt het nucleaire onderzoekscentrum SCK CEN niet louter reactoronderdelen: het implementeert ook technische verbeteringen.
“Vergelijk het met de restauratie van een wagen. We vervangen niet alleen de distributieriem, maar nemen voortaan autostoelen mét hoofdsteun en kiezen voor driepuntsgordels in plaats van de vroeger gebruikte tweepuntsgordels”, illustreert hij. Volgens Steven Van Dyck is betrouwbaarheid het directe resultaat van voortdurende inspanningen en gerichte investeringen om de installatie te moderniseren.
Het vizier op 2036
Exact om die reden laste het nucleaire onderzoekscentrum SCK CEN een productiepauze van 11 oktober tot 10 december in. In die periode stoomde SCK CEN zijn BR2-onderzoeksreactor technisch klaar voor de toekomst. Steven Van Dyck legt uit: “Elke tien jaar moeten we bewijzen dat alle systemen van BR2 perfect volgens de veiligheidsvoorschriften functioneren. De veiligheidsevaluatie om de uitbating tot 2036 te verzekeren, is in volle voorbereiding. En ik ben ervan overtuigd dat het haalbaar is: enerzijds dankzij het continue onderhoud van de onderzoeksreactor en anderzijds dankzij bijkomende moderniseringen, die we nu hebben doorgevoerd.”
Over welke moderniseringen gaat het dan? De ventilatieleidingen werden vernieuwd, net als de elektrische onderstations en sturingen. De 1000 m³-watertank kreeg een nieuwe binnenbekleding. In die tank vangt SCK CEN gedemineraliseerd water uit het reactorkanaal of -dok op. De binnenbekleding is een beschermlaag met twee functies: het beton intact houden en de kwaliteit van het gedemineraliseerd water garanderen. Eerder werden ook het reactorkanaal geverfd, de koeltorens gerenoveerd, de reactorkoepel gespoten en een gloednieuwe hotcell geïnstalleerd. “BR2 is moderner dan ooit”, vat Steven Van Dyck samen.
Bekijk de renovatie-inspanningen in beeld [2023-heden]
Volgende moderniseringsronde in 2025
Daar houdt het niet op. In 2025 plant het nucleaire onderzoekscentrum nog volgende renovaties:
- SCK CEN zal het laatste gedeelte van de ventilatieleidingen vervangen
- SCK CEN zal de elektriciteit verder moderniseren
- SCK CEN treft alle voorbereidingen om in 2026 de bestaande hijskranen onder handen te nemen en een tweede robuust transfersysteem te plaatsen.
Evenveel patiënten geholpen als anders
Hoewel het onderhoud negen weken duurde, kon het nucleaire onderzoekscentrum SCK CEN in 2024 evenveel patiënten helpen als anders. De BR2-onderzoeksreactor draaide immers evenveel draaidagen als voorgaande jaren – zoals dat met de andere producenten was afgesproken. “De bevoorradingsketen is volledig op elkaar afgestemd. Als de ene reactor in gepland onderhoud gaat, zal de andere draaien. Helaas kon een van die reactoren door technische problemen niet opstarten, en door de lopende renovatiewerken was het onmogelijk voor ons om die onverwachte uitval te compenseren. Daardoor heeft de medische sector dit toch gevoeld… Dat weerhoudt me niet om vol vertrouwen naar de toekomst te kijken. Moderniseringen zorgen op lange termijn voor stabiliteit. Ze verkleinen de kans op onverwachte, technische storingen en vergroten de zekerheid van een ononderbroken werking in de toekomst”, besluit Steven Van Dyck.
Typisch produceert BR2 per werkingscyclus tien tot vijftien verschillende radio-isotopen. Twee radio-isotopen nemen het grootste gedeelte van de productie in beslag: molybdeen-99 en lutetium-177. Molybdeen-99 is de bron van de belangrijkste diagnostische radio-isotoop technetium-99m, die ingezet wordt om kanker, hartaandoeningen en andere ziekten op te sporen. Lutetium-177 is een radio-isotoop in de strijd tegen prostaatkanker en neuro-endocriene tumoren.